گام اول در بهره برداری دیگ بخار به صورت عاقلانه، داشتن اولویت بندی است. فرض کنید میخواهیم از تمام بهره برداران واحد بویلر که آنها را میشناسیم نظر سنجی کرده و بپرسیم مهمترین کاری که باید انجام دهند چیست؟
آیا حفظ فشار کاری الویت عاقلانه ای است؟
من همیشه این جواب را گرفته ام که اولویت اول، حفظ فشار بخار و چیزهایی از این دست میباشد. جواب نسبتا ساده است زیرا در اکثر موارد، تنها زمانی که بهره برداران از رئیس چیزی میشنوند زمانی است که فشار افت کرده و یا افرادی از سردی یا کاهش حصول شکایت دارند. اگر فشار را حفظ کنید هیچ شکایتی نخواهید شنید؛ پس این مورد صدر لیست قرار میگیرد، درست است؟ نه!

تاریخ لبریز از اشتباهات اپراتورها در بهره برداری دیگ بخار
تاریخ، لبریز از داستانهایی درباره کارهای احمقانه اپراتورهای دیگ بخار است زیرا اولویت آنها بهرهبرداری مداوم بوده است. در واقع اپراتورهایی وجود دارند که دستههای کهنه شیرهای اطمینان را برای افزایش فشار بخار برای غلبه بر کشتی دیگر پایین نگه میدارند.
من مهندسی را در کشتی بخار AFRICAN GLADE به خاطر دارم که به من میگفت با علامت من با چکش به شیر اطمینان ضربه بزن تا در فشار مناسب عمل کند. این کار به این خاطر بود که بازرس گارد ساحلی متقاعد گردد شیر اطمینان در موقع نیاز باز میشود. یک نظر به آن شیر به من فهماند که ضربه زدن با چکش به آن شیر کار بسیار احمقانه ای است. خوشبختانه شیر در فشار مورد نیاز عمل میکرد. این یک نمونه بارز ایجاد خطر توسط خدمه بود که ریسک آن ارزش از دست دادن زندگی را ندارد.
مایه تاسف است که حفظ فشار، اولویت اصلی اکثر اپراتورها است. تعدادی از این افراد هم اکنون در SAINT PETER ساکن هستند زیرا با تاثیر پذیری از مدیران واحد یا سایرین، مواد نادرستی را در صدر جدول اولویتهای خود قرار دادهاند.
ضربه زدن به شیر اطمینان بازی با جان خود است…
سالها پیش یک اپراتور با تبعیت از دستور سرپرست خود مبنی بر ضربه زدن به شیر اطمینان جان خود را از دست داد. شیر ترک خورده و متلاشی شد و موجب مرگ اپراتور گردید. بدون شک میران و سرپرستان واحدهایی که از اپراتورهایی که کشته شده و دیگر بین ما نیستند چنین درخواستهای مرگباری را کرده اند، همچنان از خود میپرسند که چرا اپراتورها را به این کارهای غلط وادار کرده ایم؟
علی رغم آنچه به نظر میرسد، سرپرست شما راضی به خطر افتادن شما در قبال حفظ فشار نبوده و تنها اولویتها را از بین میبرد. یک اپراتور عاقل حفظ فشار را بالا تر از ایمنی خود در لیست اولویتها قرار نمیدهد.

پس اولویت اول لیست بهره برداری از بویلر چیست؟
البته که بالاترین اولویت هر اپراتوری باید در وهله اول ایمنی خود باشد. با این که انتظار میرود به نقش یک قهرمان در بیاید، اولویت باید بر اساس حفظ ایمنی و سلامت اپراتور باشد.
این یک امر کاملا قابل قبول است. یک واحد بویلر توسط اپراتور سالم میتواند در شرایط بهره برداری ایمن و قابل اطمینان قرار گیرد. اگر اپراتور مجروح شده و یا واقعه بدتری حادث شود، او نمیتواند واحد را از بروز فاجعه برهاند
برای سالهای متمادی یک واحد صنعتی بزرگ در نزدیکی بالتیمور، هر ساله دچار حادثه میشد. یک کارگر بدون رعایت موارد ایمنی وارد مخزن ذخیره شد که نهایتا بر اثر دود دچار کم بود اکسیژن از پای در آمد.
این مساله به اندازه کافی ناگوار است اما مطمئنا رفیق متوفی برای خارج کردن او با یک تلاش نافرجام وارد مخزن شده و او نیز از پای در آمده است. تلاش برای جان یک احمق، نه قهرمانانه است به کاری درست؛ بلکه باید با واحد ایمنی تماس گرفت و موقعیت را تحت کنترل قرار داد تا فرد دیگری دچار حادثه نشود.
اپراتوری که جان خود را برای دوستی که مرتکب عملی احمقانه شده به خطر میاندازد، قهرمان نیست بلکه او نیز یک احمق است.
رها کردن مسئولیت کنترل موقعیت به خطر انداختن جان خودتان ضایع کردن اولویت بندی است. با این که محافظت کردن یا به حداقل رساندن جراحت یک فرد مهم است اما نه آن قدر که جان شما به خطر بیوفتد.
الویت دوم برای اپراتور دستگاه بویلر چیست؟
مورد بعدی در لیست اولویتها، تجهیزات و تسهیلات است. حفظ فشار بخار به اندازه جلوگیری از وارد آمدن خسارت به تجهیزات و یا ساختمان، مهم نیست. یک راه حل کوتاه مدت برای تصحیح مسئله، کم خطر کردن مشکل است که مدیر آن را نیز آسان میکند. این روش بهتر از راه حل بلند مدت است زیرا بویلر یا یک وسیله دیگر در شرف خرابی است. یک اپراتور عاقل اجازه نمیدهد از وسیلهای در حال خراب شدن است به طور مداوم بهره برداری شود. بهره برداری از واحد ممکن است به مدت یک روز یا یک هفته برای انجام تعمیرات متوقف شود. این کار بهتر از آن است که بهره برداری تا جایی ادامه یابد که دستگاه کاملا تخریب شود و ما هم تا سر ماه برای رسیدن تجهیزات جایگزین معطل شویم. سایر کارکنان نیز تصدیق میکنند که یک هفته معلق شدن از کار بهتر از 9 ماه بیکاری است.
چندین فاکتور بهره برداری عاقلانه وجود دارد که برای سلامت تجهیزات اولویت ویژهای قائل است.
بسیاری از اپراتورها از محدودیتهای اعمال شده تخطی میکنند تا مدار را در مدار حفظ کرده و آماج شکایت از افت فشار قرار نگیرد. مورد خیلی بدتر این است که این تخطی در بعضی مواقع به خاطر پر سر و صدا بودن تجهیزات در آن شرایط است. این کار غالبا موجب بروز صدمه جدی به تجهیزات میشود. بیش از 34% خرابیهای بویلر نتیجه خطای اپراتور و نگهداری نامناسب است.
محیط زیست در لیست الویتهای بهره برداری دیگ بخار چه جایگاهی دارد؟
در نیم قرن گذشته، محیط زیست جایگاه خاصی را در لیست اولویتها به دست آورده است. دلیل این امر علاوه بر مسائل بشر دوستانه، عوامل اقتصادی نیز هست. غالبا در طول تابستان، اخطارها به ما میگوید که کیفیت هوا در وضعیت بحرانی است. منابع آب با کیفیت در حال افول است. درک غلط مشتریهای کارخانه میتواند باعث کاهش منابع علاوه بر هزینههای پاکسازی شده در نهایت موجب زوال منبع در آمد شما و همکارانتان گردد.
تعدادی از قوانین قدیمی به همین دلیل تغییر یافته است، ماندن در بازده مبهم، دیگر بیش از این جایز نیست زیرا نتیجه ی آن چیزی جز تخریب محیط زیست نخواهد بود. غبار قهوه ای روشنی که زمانی فکر میکردیم نشانه ی بهره برداری بهینه در سوزاندن نفت کوره سنگین بود اکنون شاخص آلوده کنندگی ما است. زمانی ریختن نفت روی زمین مشکلی بالاتر از سروصدا به نظر نمیآمد.
چندین مورد از این دست در خاطر هست که اکنون از گفتن آن شرم دارم. شما باید بدانید که هزینه بیمه تخریب محیط زیست به قدری سنگین است که بسیاری از شرکتها نمیتوانند در برابر این ریسک از عهده آن برآیند.
اپراتور عاقل جایگزین ماهر خود را تربیت میکند!
بهره برداری مداوم بسته به مهارت و دانش اپراتور میباشد آن هم به شرطی که قبلا مسایل مهم تر از آن پوشش داده شده باشد، از این رو اپراتور تعهداتی دارد که بسیاری حتی فکر آن را هم نمیکنند و حتی برخی از آن اجتناب میکنند، اپراتور عاقل همیشه در حال تعلیم یک جایگزین است.
اگر بهره برداری از واحد ادامه خواهد داشت باید فردی کار اپراتور را زمانی که بازنشسته شده یا ارتقا مییابد به عهده بگیرد. تنظیم یک جایگزین ماهر از مهم ترین راههایی است که یک اپراتور عاقل میتواند بهره برداری مداوم واحد را تنظیم کند.
شاید الان فریاد میزنید «جایگزین خود را تربیت کنم؟ چرا باید این کار را انجام دهم؟ مدیر میتواند آن را جایگزین من کند؟»
این ترس عادی است بسیاری از اپراتورها از گفتن روش حل مشکل یا مدیریت وضعیت اجتناب میکنند تا موقعیت کاری خود را به خطر نیندازند. آن اولویت اول کار شما نیست، بلکه ایمنی، رفاه و سلامت شما است. توجه داشته باشید که حفظ موقعیت شما در لیست قرار ندارد، وقتی کارفرما آگاهی می یابد که یک کارمند کاری میکند تا شغل خود را حفظ کند و میخواهد به او تذکر دهد، باید این نکته را مدنظر قرار دهند:« اگر او میترسد شغلش را از دست دهد، شاید ما به آن پست یا فرد نیازی نداریم.»
ثبت وقایع اپراتوری میتواند برای بهره برداری در آینده مفید قائل شود
اپراتور مسئول حفظ اطلاعات گذشته است. اصلی ترین راه این امر، نگهداری ثبت وقایع اپراتور میباشد اگر این اطلاعات فقط در حافظه اپراتور ثبت شود، فرد جایگزین و حتی پیمانکار نیز از آن محروم خواهد شد.
کمبود اطلاعات میتواند تاثیر جدی در هزینه بهره برداری واحد و بروز آن در زمان بروز خرابی داشته باشد.
دستورالعملهای تجهیزات، لیستهای قطعات، ثبت وقایع، سوابق نگهداری و حتی عکسها فاکتور موثر در بهره برداری عاقلانه است. این امر به قدری مهم است که سعی شده به آن نیز پرداخته شود. بهره برداری اقتصادی واحد، اولویتی است که باید در تمام اوقات رعایت شود. اولویتهایی که تا کنون ذکر شده را میتوان سریعا توسط یک اپراتور دانا محقق نمود، حقوقی که دریافت میکنید بر اساس مهارت، دانش و تجربهی لازم برای حفظ واحد در وضعیت ایمن و قابل اعتماد محاسبه میشود، این حقوق حاصل از بهره برداری اقتصادی شما است.
بهره برداری اقتصادی (صرفه جویانه) مستلزم استفاده متعادل منابع شامل نیروی انسانی، به صورت بهینه است تا بدین ترتیب هزینه کلی بهره برداری به حداقل ممکن برسد. ممکن است حتی شما بخواهید بدانید که آیا تغییراتی که میخواهید در واحد اهمال شود، میتواند هزینه ها ی بهره برداری را کاهش دهد یا خیر؟
در نهایت بهترین الویت بندی برای اپراتورهای واحد بویلر به شرح زیر میباشد:
1.حفظ ایمنی و سلامت فرد؛
2.حفظ ایمنی و سلامت سایرین؛
3.ایمنو سالم نگه داشتن تجهیزات با بهره برداری و نگهداری مطلوب؛
4.به حداقل رساندن وارد شدن خسارت به تجهیزات؛
5.بهره برداری مداوم واحد؛
6.آموزش افراد جایگزین؛
7.نگهداری اطلاعات ثبت شده لوازم، تجهیزات و غیره مربوط به واحد؛
8.بهره برداری بهینه واحد.
در مقاله بعدی بهترین الویت بندی برای اپراتور ها را بررسی کردیم که حتما برای تکمیل اطلاعاتتون لازمه که مطالعه کنید.