موزه رختشویخانه زنجان

377 بازدید

۱۴۰۰-۰۲-۲۱

موزه رختشویخانه زنجان یکی از بناهای تاریخی کشور عزیزمان بوده که نمایانگر تمدن و تاریخ پر مغز این مرز و بوم میباشد که در ادامه جوانب آن را بررسی خواهیم کرد.

قدیمی ترین موزه رختشویخانه ایران در زنجان

مجموعه ی تاریخی رختشویخانه در مرکز شهر زنجان قرار دارد، این بنا دارای ویژگی های معماری بسیار فوق العاده ای هست که در نوع خود در جهان بی نظیر هست و یکی از دیدنی های بسیار جالب این شهر به شمار میرود.

موزه رختشویخانه زنجان

موزه رختشویخانه زنجان

موزه رختشویخانه چه سالی و توسط چه کسانی احداث شد؟

در سال ۱۳۰۷ توسط ۲ برادر به نام های مشهدی اکبر و مشهدی اسماعیل ساخته شد. مشهدی اکبر معمار و اسماعیل بنای این پروژه بود. در آن زمان رییس بلدیه زمین این پروژه را خریداری کرد و دستور ساخت را داد.

سبک و سیاق معماری این بنا به اواخر دوره حکومت قاجار و اوایل حکومت پهلوی بر میگردد. این مجموعه در فهرست بناهای تاریخی ایران به ثبت رسیده است.

هدف از ساخت این مجموعه چه بوده؟

امروزه داشتن ماشین های لباسشویی و دسترسی به آبگرم و غیره جزو ملزومات هر خانه ای هست.  در گذشته با توجه به آب و هوای بسیاری سرد سیر زنجان مکانی جهت شستو شوی البسه وجود نداشته و این مکان صرفا جهت استفاده بانوان احداث گردیده و شبانه روزی قابل استفاده بوده که بابت این سرویس، هیچ گونه هزینه ای دریافت نمیشده.

نوع کاربری ساختمان صرفا جهت رختشویخانه هست، اما ظاهر آن شبیه مسجد عباس قلی خان دروازه ارگ میباشد.

موزه رختشویخانه زنجان

موزه رختشویخانه زنجان

این بنا دقیقا در کجا قرار دارد؟

در محله ی  بابا جمال چوقوری ( گودال بابا جمال) که امروز خیابان سعدی به فاصله ی یکصد متری از سمت غربی آن میگذرد و از طریق کوچه فرهنگ به ساختمان رختشویخانه دسترسی دارد.آب مجموعه از قنات قلعه حاجی میر بهاء الدین تامین می شده است.

فضای داخل این موزه رختشویخانه به چه شکل هست؟

مخزن آب:

این رختشویخانه مخزنی به طول ۱۷ متر، عرض ۵.۱  متر و ارتفاع ۸ متر دارد که با سه واحد پوشش طاق و تویزه بر روی جرزها و دیوار ها سقف شده است.

تا ارتفاع ۴ متری دیواره های داخلی بنا به نحوی یپوشیده شده است که امکان پر کردن آب تا آن سطح وجود دارد که اگر این اتفاق روی میداد امکان گنجایش ۷۴۰ متر مکعب در آن وجود داشته است.

داخل این سازه یک فضا حالت تراس مانند هست که هنگام ایستادن در آن میتوان به محل شستوشوی رخت ها تسلط کامل داشت.

موزه رختشویخانه زنجان

موزه رختشویخانه زنجان

خاص بودن بنای موزه رختشویخانه در دنیا

بنای رختشوی خانه زنجان تنها بنایی هست که صرفا جهت کاربری رختشویخانه برای بانوان بنا شده و در جهان بنایی نیست که جهت کار خاص، قشر خاص و با توجه به شرایط اقلیمی تاسیس شده باشند.

جهت شست و شو در این فضا، حوضچه های سنگی بنا شده که از طریق مجاری اصلی آب به هم متصل گشته و آب از مخزن اصلی تامین میگردد.

سالن دارای ۱۱ ستون میباشد که به طور قرینه به دو سمت تقسیم شده اند.

سالن به عرض ۱۴ متر و طول ۶۲ متر با زیر بنای ۸۵۰ متر میباشد.

محل شست و شوی انواع لباس در این رختشویخانه چطوری بود؟

از انتهای جریان آب البسه آلوده و افراد مبتلا به بیماری حق شستو شوی داشته – قبل تر از آن محل شست و شوی انواع لباس، قبل تر محل شست و شوی ظروف آشپزخانه و در نهایت سرآب آب آشامیدنی تقسیم کرده بودند.

این بنا در دوره ی اخیر مرمت شده و به شماره ۱۷۴۷ به ثبت رسیده  که به عنوان موزه مردم شناسی مورد استفاده قرار میگیرد.

موزه رختشویخانه زنجان

موزه رختشویخانه زنجان

[تعداد: ۲   میانگین: ۵/۵]

پربازدیدترین‌ها

دیدگاه‌ها

خوشحال خواهیم شد که اولین دیدگاه را شما ارسال نمائید.

دیدگاه خود را ثبت نمایید.

برای دریافت آخرین خبرها و محصولات ما به کانال تلگرام ما بپیوندید